De donkere en grijze dagen komen er weer aan. De dagen worden korter en de nachten langer; een winterdip ligt op de loer. Door de veranderingen van het weer belanden veel mensen tijdens de wintermaanden in een winterdip. Wat is dan eigenlijk precies een winterdip? En wat zijn dingen die we kunnen doen om deze dip te voorkomen?  

Een winterdip zorgt ervoor dat mensen zich vermoeider en somberder voelen. Dit is echter geen seizoensgebonden depressie, zoals wel eens wordt gedacht. Een winterdip is namelijk veel milder dan dat een seizoensgebonden depressie is. Een winterdip begint in de winter en gaat vaak ook vanzelf weer voorbij. Het kan een terugkerend fenomeen zijn. Bij een winterdip is er vaak weinig motivatie om activiteiten te ondernemen. Dit heeft te maken met een verstoord dag- en nachtritme van het lichaam: het lichaam raakt in de war door de verminderde blootstelling aan licht gedurende de dag. Doordat het lichaam minder licht opneemt wordt er minder melatonine, ofwel het slaaphormoon, door het lichaam aangemaakt waardoor het dag- en nachtritme sneller verstoord raakt. 

Waar kun je last van hebben tijdens een winterdip?

Een winterdip ontstaat dus tijdens de winterdagen en verdwijnt weer wanneer de winter voorbij is. Niet alleen volwassenen, maar ook kinderen kunnen last hebben van een winterdiep. Zij kunnen prikkelbaarder reageren. Er zijn een aantal klachten waar je last van kan hebben wanneer je een winterdip hebt: 

  • Vermoeidheid;
  • Somberheid; 
  • Ondernemen van minder activiteiten;
  • Langer slapen;
  • Prikkelbaarheid;
  • ‘Uit balans’ voelen;
  • Een veranderd eetpatroon. 

Wat te doen als je last hebt van een winterdip? 

Lichttherapie blijkt effectief voor een winterdepressie. Zoals eerder beschreven is een winterdip een mildere variant van een winterdepressie waarbij meer blootstelling aan blauw licht ook erg effectief kan zijn. Je zou bijvoorbeeld een lichtlamp kunnen aanschaven om het dag- en nachtritme van je lichaam te herstellen. De extra blootstelling aan het licht van de lichtlamp zorgt ervoor dat het lichaam gedurende de dag sneller en langer wakker wordt en 's nachts beter in slaap komt door de herstelde melatonine productie.  

Wat zijn andere tips tegen een winterdip? 

  • Zorg voor een goede slaaphygiëne, door bijvoorbeeld vaste slaaptijden aan te houden, geen alcohol en koffie (in de avond) te drinken en minder mobiele apparaten te gebruiken voor het slapen; 
  • Ga (in de ochtend) naar buiten om meer licht binnen te krijgen waardoor het lichaam meer energie krijgt; 
  • Eet gezond en probeer de nodige vitaminen binnen te krijgen; 
  • Blijf bewegen, probeer ook in de winter buiten te bewegen door bijvoorbeeld hard te lopen; 
  • Plan leuke activiteiten waar je naar uit kunt kijken. 

Zoals eerder vermeld is gaat een winterdip vanzelf weer over. Wanneer een winterdip meer gaat lijken op een winterdepressie, kan het verstandig zijn om contact op te nemen met je huisarts. Bij een winterdepressie heb je minstens twee weken lang, bijna dagelijks last van vijf of meer symptomen van een depressie. Een voorbeeld van zo'n symptoom is een verminderd behoefte aan sociale contacten.  

Ben jij op zoek naar een online psycholoog? Het team van Psycholoog.nl helpt je graag verder! Neem vrijblijvend contact op met ons aanmeldteam of plan een gratis adviesgesprek in. 

Meer blogs lezen? Ga terug naar het overzicht. 

Referenties: 

Pjrek, E., Friedrich, M.-E., Cambioli, L., Dold, M., Jäger, F., Komorowski, A., Lanzenberger, R., Kasper, S., & Winkler, D. (2020). The efficacy of light therapy in the treatment of seasonal affective disorder: A meta-analysis of randomized controlled trials. Psychotherapy and Psychosomatics, 89(1), 17–24.  

Knopf, A. (2018). The winter blues: real depression or just down in the dumps? Pay attention, whatever it is. The Brown University Child and Adolescent Behavior Letter, 34(2), 9-10.

Wil je meer weten? Lees meer over dit onderwerp in onze artikelen

Uit de sleur: zo doorbreek je het en herwin je energie!

(28-1-2026)

Praktische psychologische inzichten om de sleur te doorbreken en weer met plezier te leven Lees verder

Blue Monday en Yellow Day: wat zeggen ze écht over ons gevoel?

(19-1-2026)

Blue Monday vs Yellow Day: wat zeggen deze dagen over ons welzijn? Lees verder

January Blues: waarom januari mentaal zwaar kan zijn

(7-1-2026)

Inzicht in oorzaken, risicofactoren en praktische strategieën om somberheid van de "January Blues" te verminderen. Lees verder

Uit het nieuws: Misinformatie over mentale gezondheid op TikTok

(31-12-2025)

Snelle tips en zelfdiagnoses gaan viraal, maar misinformatie op TikTok brengt risico’s met zich mee voor wie op zoek is naar echte hulp Lees verder