Het kan als leidinggevende best lastig zijn om je werknemers op een langdurige en duurzame manier te motiveren. Een theorie die hierbij kan helpen is de zelfdeterminatietheorie. In deze blog lees je meer over wat deze theorie inhoudt en hoe je dit als leidinggevende in de praktijk kunt inzetten.
Wat is de zelfdeterminatietheorie?
In de psychologie wordt er onderscheidt gemaakt tussen twee soorten motivatie: intrinsieke motivatie en extrinsieke motivatie. De zelfdeterminatie theorie van Deci en Ryan stelt dat intrinsieke motivatie sterker en duurzamer is, mist er wordt voldaan aan drie psychologische basisbehoeften: autonomie, competentie en verbondenheid.
- Autonomie: dit betekent dat je je gedrag als vrijwillig en zelfgekozen ervaart. In een werkomgeving zorgt autonomie ervoor dat mensen zich meer betrokken en gemotiveerd voelen. Denk aan medewerkers die inbreng mogen geven in beleidsplannen.
- Competentie: dit gaat over het gevoel dat je capabel bent en vooruitgang boekt. Wanneer mensen merken dat ze ergens beter in worden, groeit hun motivatie. Elke behaalde vaardigheid zorgt voor een gevoel van succes.
- Verbondenheid: mensen zijn sociale wezens. De behoefte aan verbondenheid gaat over het gevoel erbij te horen en gewaardeerd te worden door anderen. Of het nu gaat om collega's of vrienden, goede relaties bevorderen motivatie en welzijn.
Wat kun je als leidinggevende doen?
Als leidinggevende kun je zelfdeterminatie niet opleggen. Het is juist de kunst om omstandigheden te creëren die ervoor zorgen dat je werknemers de kans krijgen om het te ontwikkelen.
Werknemers raken gemotiveerder als ze het gevoel hebben dat ze zelf inrichting kunnen geven aan hun werk. Als leidinggevende kun je werknemers bijvoorbeeld keuzemogelijkheden geven in werkwijze of de manier waarop ze hun werkweek indelen. Vertel waarom bepaalde doelen gesteld zijn en vermijd controlerende taal.
Versterk het gevoel van competentie door specifieke, opbouwende feedback te geven. Vermijd kritiek en zorg voor haalbare maar uitdagende doelen. Probeer ontwikkeling zichtbaar te maken door visuele representaties van de groei die iemand doormaakt. Biedt ruimte om te leren. Dit betekent ook dat iemand de kans krijgt om fouten te maken.
Motivatie groeit in een veilige omgeving. Bouw aan verbondenheid door oprechte interesse te tonen in je werknemers. Luister zonder direct te sturen of een oplossing te bieden. Probeer te focussen op inzet, en niet alleen op resultaat en stimuleer samenwerking in plaats van competentie.
Mentaal gezonde werknemers door Psycholoog.nl
Mentale problemen op de werkvloer zoals stress, burn-out of een disbalans tussen werk en privé zijn een groeiend probleem. Door mentale hulp te bieden aan je werknemers geef je het signaal af dat mentale klachten bespreekbaar zijn. Hierdoor bespaar je toekomstige verzuimkosten. Bij Psycholoog.nl bieden we verschillende trajecten aan om jouw werknemers weer mentaal fit te krijgen.
Benieuwd wat wij voor jou kunnen betekenen? Of heb je andere vragen? Neem dan contact met ons op of plan een gratis adviesgespek in.
Meer blogs lezen? Ga terug naar het overzicht.
