Wanneer je last hebt van depressieve gedachtes, zie je jezelf en je omgeving als negatief of waardeloos. Deze gedachtes kunnen bewust of onbewust ontstaan en kunnen elkaar beïnvloeden. Dit kan negatieve gevolgen hebben. Met behulp van cognitieve gedragstherapie kunnen deze gedachtes worden uitgedaagd.
Wat is een cognitieve triade?
De cognitieve triade is een therapeutische kijk op drie elementen van het geloofssysteem van iemand die depressieve gedachten heeft. Deze cognitieve triade is ontwikkeld door Aaron Beck in 1976 en maakt deel uit van de cognitieve theorie van depressie. Het wordt ook gebruikt in de cognitieve gedragstherapie. De triade heeft de vorm van een driehoek, waar drie pijlers centraal staan. Dit zijn spontane, automatische negatieve gedachten over:
- De wereld of de omgeving
- De toekomst
- Het eigen zelfbeeld
Deze gedachten werken elkaar in de hand en beïnvloeden elkaar. Voorbeelden van negatieve gedachtes die kunnen voortkomen uit de triade is: “Ik ben waardeloos” of “dingen kunnen alleen maar erger worden”.
Welke cognitieve biases zijn er?
Wanneer je last hebt van depressieve gedachtes, zie je de wereld als een sombere en negatieve plek. Je vindt jezelf niets waard, vind dat je geen liefde verdient en voelt jezelf waardeloos. Je vindt het ook lastig om jezelf te zien als iemand die wel succesvol en gelukkig is. Dit kan ervoor zorgen dat je je afsluit voor sociaal contact en in een isolement terecht komt.
Deze gedachtes worden ook wel een cognitieve bias genoemd. Een cognitieve bias is een vertekening van een gedachte, persoon of situatie waardoor een verkeerde conclusie wordt getrokken.
Aaron Beck heeft een aantal cognitieve biases in kaart gebracht. Deze cognitieve biases zijn:
- Willekeurige gevolgtrekking: Je trekt conclusies terwijl hier eigenlijk geen objectief bewijs voor is
- Absoluut dichotoom denken: Dit wordt ook wel zwart-wit denken genoemd. Je trekt een conclusie door middel van één overtuiging, en negeert andere argumenten die de conclusie zouden kunnen veranderen.
- Over-generalisatie: Je trekt een conclusie voor meerder situaties op basis van een overtuiging.
- Magisch denken: Het overdrijven van de waarde van een negatieve gebeurtenis. Dit wordt ook wel “van een mug een olifant maken” genoemd.
- Onderwaardering of onderschatting: Het hechten van te weinig waarde aan een positieve gebeurtenis.
- Personalisatie: Je geeft jezelf de schuld voor de uitkomst van situaties, terwijl je er eigenlijk niets aan kon doen.
Deze biases kunnen tijdens cognitieve gedragstherapie voor depressie worden aangekaart. Samen met jou psycholoog bespreek je de negatieve gedachten en onderzoek je of ze eigenlijk wel gegrond zijn.
Bij psycholoog.nl kun je terecht als je last hebt van depressieve of negatieve gedachten. Onze psycholoog is gespecialiseerd in cognitieve gedragstherapie. Wil je graag in gesprek met een psycholoog? Neem direct contact op of plan een gratis adviesgesprek in met ons aanmeld- en adviesteam.
Meer blogs lezen? Ga dan hier terug naar het overzicht.
