Tijdens het autorijden het stuur omgooien. Midden in een gesprek de ander slaan. Een ongepaste opmerking maken. Je hand in het kokende water steken. Dit zijn allemaal voorbeelden van intrusieve gedachten.
Wat zijn intrusieve gedachten?
Intrusieve gedachten of intrusies zijn gedachten die zomaar ineens in je opkomen. Vaak zijn deze gedachten heel eng, bizar of ongewenst. Je wilt deze dingen niet echt doen, maar ze schieten wel door je hoofd. Wanneer we zulke gedachten hebben, schrikken we hier vaak van of schamen we ons. Dat is begrijpelijk, aangezien het gevaarlijke of bizarre gebeurtenissen betreft. Toch zijn we het na een korte tijd vaak alweer vergeten, en gaan we gewoon verder met onze dag.
Onderzoek toont aan dat de intrusieve gedachten die we hebben als doel hebben om ons te behoeden voor gevaar. Wanneer je zo´n gedachte hebt, zie je de gebeurtenis voor je. Op die manier maakt je brein je eigenlijk bewust van de gevolgen die de acties zouden hebben. Deze gevolgen zijn vaak zo vreselijk, waardoor je schrikt en dus de intrusies niet echt zal uitvoeren. Het is dus eigenlijk een soort bescherming voor jezelf en anderen, vanuit jezelf!
Is het normaal om intrusieve gedachten te hebben?
Het hebben van intrusies wordt weleens gelinkt aan het hebben van OCD, of aan psychosegevoeligheid. Toch hoeft dit niet zo te zijn, en komen intrusies bij bijna iedereen voor. 80 tot 90% van alle mensen heeft namelijk weleens intrusies gehad. Toch praten de meeste mensen er nooit over en schamen veel mensen zich voor deze gedachten. Dit lijkt echter averechts te werken. Wanneer er niet over bepaalde dingen wordt gepraat uit schaamte of angst, is het risico dat het een taboe wordt. Hoe groter het taboe ergens op is, hoe groter juist de kans is dat men er intrusies over heeft.
Wat kun je doen als je last hebt van intrusieve gedachten?
Zoals je hebt kunnen lezen is het normaal om soms intrusieve gedachten te hebben. Echter, wanneer je vaker zulke intrusies hebt, en je moeite hebt om ze uit je hoofd te krijgen, kun je er last van krijgen. Wanneer je bepaalde intrusies hebt, heb je misschien wel de neiging om dit soort situaties uit de weg te gaan. Dit vermijden en onderdrukken van de gedachten zorgt er juist voor dat deze groter worden. Zoals hierboven besproken kan het dus helpen om met anderen te praten over je intrusies. Zo kom je er waarschijnlijk achter dat je niet de enige bent en kun je er misschien zelfs samen over lachen.
Wanneer het je niet lukt om de intrusieve gedachten uit je hoofd te zetten, je bepaalde situaties gaat vermijden of heel bang bent dat je de intrusies echt zal gaan uitvoeren, is het aan te raden om hier de hulp van een psycholoog voor in te schakelen. Een psycholoog kan je helpen om de gedachten terug te brengen.
Wil je met ons in gesprek over intrusieve gedachten? Lees hier hoe psycholoog.nl werkt. Je kunt een gratis adviesgesprek inplannen of direct contact met ons opnemen.
Meer blogs lezen? Ga terug naar het overzicht
Bronnen:
Adam Radomsky - You can run but you can't hide: intrusive thoughts on six continents. Journal of Obsessive-Compulsive and Related Disorders.
