Tegenwoordig is er veel openbare informatie te vinden over mentale stoornissen. Dit kan ervoor zorgen dat je zelf op onderzoek gaat als je ergens tegenaan loopt of je herkent in een bepaald klachtenbeeld. Je kunt op deze manier zelf een conclusie vormen en tot een diagnose komen. Maar is jezelf diagnosticeren wel zo handig? In deze blog lees je een aantal risico's van zo'n zelfdiagnose.
Hoe werkt de zelfdiagnose?
Een zelfdiagnose van een psychische stoornis kan op verschillende manieren tot stand komen. Misschien loop je tegen bepaalde zaken aan of heb je psychische klachten en ga je op onderzoek uit. Door te googelen kun je op sites terechtkomen die symptomen opsommen of de stoornis beschrijven.
Daarnaast kun je deze informatie tegenkomen als je scrolt op sociale media. Er zijn veel filmpjes te vinden waarin bepaalde kenmerken of symptomen van mentale stoornissen besproken worden. Het gaat daarbij vaak om herkenbare symptomen of kenmerken.
Tenslotte kun je bij een zelfdiagnose uitkomen door gesprekken met anderen. Wanneer je je herkent in kenmerken van depressie ga je misschien in gesprek met een bekende die deze diagnose heeft. Ook kun je van anderen uit je omgeving horen dat zij een bepaalde diagnose hebben gekregen en herken je bepaalde dingen van hen in jezelf, waardoor je je afvraagt of jij deze stoornis ook hebt.
Wat zijn risico's van zelfdiagnose?
Het vormen van een zelfdiagnose kan zorgen voor meer begrip, maar brengt ook een aantal risico's met zich mee. Het kan namelijk zorgen voor:
- Labels. Door alledaagse kenmerken voor jezelf te labelen als psychische stoornis kan dit de ernst ervan (onnodig) vergroten. Zo'n label kan ervoor zorgen dat je deze klachten echt gaat ervaren of dat ze erger worden. We noemen dit ook wel de self-fulfilling prophecy.
- Zelfstigma. Diagnoses van mentale stoornissen kunnen samengaan met negatieve opvattingen of vooroordelen. Wanneer je jezelf identificeert met een bepaalde diagnose kun je deze opvattingen op jezelf gaan betrekken, wat kan zorgen voor een negatiever zelfbeeld.
- Zwart-wit denken. Als we sommige TikTok-filmpjes moeten geloven, spreek je bij enkele kenmerken die passen in een bepaald beeld al van een stoornis. Dit terwijl sommige klachten of kenmerken heel normaal kunnen zijn en er dus helemaal geen sprake hoeft te zijn van een 'stoornis'.
- Tunnelvisie. Door zelf op onderzoek te gaan kun je voor jezelf een bepaald beeld krijgen of in een algoritme terecht komen van een bepaalde stoornis. Veel klachten van verschillende stoornissen lijken echter op elkaar en er bestaat overlap tussen verschillende klachtenbeelden. Misschien denk je dus wel aan ADHD of een burn-out, terwijl er in werkelijkheid iets anders aan de hand is.
Hoe zoek je goede hulp voor jouw klachten?
Wanneer je jezelf afvraagt of je een psychische stoornis hebt, is het goed om bovenstaande risico's in gedachten te houden. Toch heeft de hoeveelheid informatie over mentale klachten vooral meerwaarde. Zo kan de openbare informatie ervoor zorgen dat mentale gezondheid meer bespreekbaar wordt en worden psychische klachten meer genormaliseerd dan eerder. Daarnaast kan een zelfdiagnose ervoor zorgen dat de stap kleiner wordt om professionele hulp te zoeken. Wanneer je je herkent in klachten of kenmerken die passen binnen een bepaalde stoornis, kun je hier meer informatie over lezen op betrouwbare webpagina's, bijvoorbeeld op onze klachtenpagina. Als je psychische klachten hebt en je merkt dat het je dagelijks leven belemmert, is het goed om hiervoor professionele hulp in te schakelen. De diagnostiek van psychische problemen is namelijk best ingewikkeld en daarom is het belangrijk dat dit door iemand met de juiste kennis en ervaring gebeurt. Vervolgens kunnen jullie dan samen kijken welke behandeling of hulp het beste bij jou aansluit.
Herken jij je in bepaalde psychische klachten en wil je hier wat aan doen? Psycholoog.nl kan jou hierbij helpen. Plan een gratis adviesgesprek of neem direct contact met ons op. Let op: wij stellen geen diagnoses en kunnen je dus niet helpen met de diagnostiek. Wil je meer weten over onze werkwijze? Klik dan hier.
Meer blogs lezen? Ga terug naar het overzicht.